Ga naar de inhoud

Actua / De hemel in juni

In juni zijn de dagen het langst en de nachten helaas ook het kortst. Bovendien wordt het 's nachts niet meer volledig donker omdat de Zon niet diep genoeg onder de horizon duikt. Eigenlijk blijft het heel de nacht schemeren, men spreekt ook wel van "grijze nachten".

Sterrenhemel

Ten oosten van de Ossenhoeder vinden we het kleine maar goed herkenbare sterrenbeeld Noorderkroon. Dit sterrenbeeld bevat geen heldere nevels of sterrenhopen maar wel een aantal dubbelsterren, waarvan ζ CrB en σ CrB de mooiste zijn.

Ook vernoemenswaardig in Noorderkroon is de veranderlijke ster R CrB. Over het algemeen is deze gele superreus van magnitude 6, maar met tussenpozen van maanden en zelfs jaren verzwakt deze plots tot magnitude 14! Na zo'n verzwakking verheldert de ster over een periode van maanden langzaam terug tot haar normale helderheid. De verzwakkingen zouden te wijten zijn aan de opbouw van koolstof in de atmosfeer van de ster.

Wat zuidelijker vinden we de kop van het sterrenbeeld Slang. De Slang is het enige sterrenbeeld dat aan de hemel bestaat uit twee afzonderlijke delen, een kop en een staart. Beide delen worden gescheiden door de Slangendrager, waarover later meer. Zowel de Slang als de Slangendrager zijn weinig opvallende sterrenbeelden.

In de kop van de Slang vinden we de heldere bolhoop M5, welke reeds zichtbaar is als een pluizig bolletje in een verrekijker. Ook de dubbelster δ Ser is een gemakkelijk object voor kleine kijkers.

Nog zuidelijker vinden we het sterrenbeeld Weegschaal, een wederom onopvallend sterrenbeeld behorend tot de dierenriem. α Lib, ook bekend onder de Arabische naam Zubenelgenubi, is een visuele dubbelster die gemakkelijk te splitsen valt in een kleine kijker. Wat deep-sky betreft is de oogst mager, het helderste object is de bolhoop NGC 5897 van magnitude 8.4.

Ten zuidoosten van de Weegschaal vinden we de Schorpioen, nog een sterrenbeeld van de dierenriem. Opvallend is de rode reus Antares, die bij ons in de zomer typisch laag boven de zuidelijke horizon staat. De Schorpioen bevat behoorlijk wat deep-sky maar komt bij ons helaas nooit hoog boven de horizon. In de buurt van Antares vinden we de bolhopen M4 en M80, welke bij een vrij uitzicht op de zuidelijke horizon te bezichtigen zijn met kleine instrumenten.